Σημειώσεις Κεφαλαίου 1.13
- [←1]
-
Παχυμέρης στον Ανδρόνικο, βιβλ. III, κεφ. 29.
29. Ἐν τούτῳ δὲ καὶ Ἰωάννης μὲν ὁ τῶν Λαζῶν ἀρχηγός, ὅν καὶ γαμβρὸν βασιλέως ἐν τοῖς ἄνωθι ὁ λόγος ἐδείκνυ, ἐπὶ παισὶ δυσὶ τὸ βιοῦν τελευτᾷ, ὧν τοῦ μὲν ἐν τῇ πατρικῇ καταστάντος ἐξουσίᾳ τοῦ Ἀλεξίου, θάτερον τὸν νεώτερον ἡ μήτηρ Εὐδοκία λαβοῦσα παρὰ τὸν ἀδελφὸν καὶ βασιλέα κατὰ τὴν πόλιν γίνεται.
Νικηφόρος Γρηγοράς, βιβλ. VI, κεφ. 9, Edit Paris.
Κατὰ δὲ τὸ ἐπιὸν θέρος ἧκεν ἐκ Τραπεζοῦντος εἰς Κωνσταντινούπολιν Εὐδοκία ἡ τοῦ βασιλέως ἀδελφὴ, θανόντος ἐκεῖ τοῦ ἀνδρὸς αὐτῆς Ἰωάννου τοῦ Λαζοῦ· ἧκε δὲ μετὰ τοῦ δευτέρου ταύτης παιδός. τὸν γὰρ πρῶτον Ἀλέξιον ἐκεῖ καταλείπει, τὴν πατρικὴν περιέπειν ἀρχήν.
- [←2]
-
Παχυμέρης στον Ανδρόνικο, βιβλ. III, κεφ. 30, σελ. 155.
ἀλλὰ καὶ πόλλ’ ἄττα λέγων οὐκ ἔπειθεν· ἠβούλετο γάρ, ὡς ἑῴκει, ἐκείνη τῷ ἀνδρὶ φυλάττειν τὰς πίστας καὶ τελευτήσαντι, καὶ μὴ ὅτι γε κράλῃ Σερβίας, ἀλλ’ οὐδὲ καὶ τούτου πολλῷ μείζονι εἰς λέχος δεύτερον συνιέναι.
- [←3]
-
Παχυμέρης στον Ανδρόνικο, βιβλ. IV, κεφ. 7, σελ. 166.
ἡ μέντοι γε μήτηρ ἐκείνου ἐπανακάμπτειν ὀρεγομένη ἐλπίδας τοῖς τοῦ κανικλείου ὑπέτεινεν, ὡς ἥκουσα καταπράξεται μᾶλλον τὴν λύσιν τοῦ συναλλάγματος ἤ μηνύουσα· αὐτῷ γὰρ προσώπῳ καὶ μὴ γραφαῖς ἔχειν ἀναπείθειν τὸν παῖδα, καὶ οὕτω ποεῖν τῷ βασιλεῖ πειθήνιον ὡς οὐκ ἄλλως ἐνὸν ἀπειθεῖν. τῷ τοι καὶ βασιλέως ἀφέντος πλῷ χρησαμένη πρὸς τἀκεῖ γίνεται. ὅπως οῦν ἐπανήκουσα πρὸς τὰ ὑπεσχημένα διετέθη, εἰδεῖεν ἄν οἱ ἐκεῖσε· τὸ δὲ πρᾶγμα ἔδειξε τὴν ἐπὶ τῷ λύειν ἰοῦσαν τἀναντία προαιρουμένην, εἰ καὶ τὸ πᾶν τῆς ἀπειθείας ἐπὶ τῷ παιδὶ τέθετο.
- [←4]
-
Πανάρετος Mss, φύλ. 299, recto.
Ἐκστρατεύσας ὁ βασιλεὺς κῦρ Ἀλέξιος κατὰ τῶν Τουρκῶν καὶ ἐν τῇ Κερασοῦντι καταλαβὼν ἐπίασε τὸν Κουστουγάνην ἔτους ͵ϛωιʹ, μηνὶ Σεπτεβρίῳ, ὅτε καὶ ἐσκοτώθησαν Τοῦρκοι πολλοί.
- [←5]
-
Σημ. του μετ.: Η Τρίτη Σύνοδος του Λατερανού (Ρώμη 1179) απαγόρευε, μεταξύ άλλων, στους Χριστιανούς να κατοικούν ανάμεσα σε Εβραίους και Μουσουλμάνους.
- [←6]
-
Σημ. του μετ.: Πτολεμαΐς στη θέση της Άκρα του Ισραήλ. Ήταν το τελευταίο σημαντικό οχυρό των Σταυροφορικών κρατών όταν μεγάλο μέρος της ακτογραμμής της Ανατολικής Μεσογείου κατακτήθηκε από τις δυνάμεις των Μαμελούκων. Η ίδια έπεσε το 1291.
- [←7]
-
Hüllemann, Geschichte des byzantinischen Handels, σελ. 10.
- [←8]
-
Παχυμέρης στον Ανδρόνικο, βιβλ. V, κεφ. 29.
29. Τοῦ δ’ αὐτοῦ ἔτους καὶ ὁ τῶν Λαζῶν ἀρχηγὸς καὶ τῆς βασιλέως αὐταδέλφης παῖς Ἀλέξιος, τῇ δεσποτικῇ σεμνυνόμενος μοίρᾳ καὶ τὸ Τραπεζήϊον ἄστυ κατέχων, Γεννουΐταις γίνεται διὰ μάχης ἐξ αἰτίας τοιᾶσδε. Γεννουΐταις ἦν σύνηθες ἐξ ἀρχαίου κατοικοῦσι τὴν χώραν ἀπομερίζειν τὰ κέρδη ὧν μετεχείριζον ἐκ κομμερκίου λεγομένου Ῥωμαϊκῶς τοῖς τῆς χώρας ἄρχουσιν… κλπ.
Marini Sanut. σελ. 899 ap. Murat. τόμ. XXII.
- [←9]
-
Petri Bizari, Hist. Rerum gestarum Senatus Populique Genuens., σελ. 735. Aμβέρσα 1579.
- [←10]
-
Πανάρετος Mss. φύλ. 289, verso.
Ἐλυμήνατο τὸ πῦρ πάντα τὰ ὡραῖα τῆς πόλεως, τὰ τε ἐντὸς καὶ ἐκτός.
- [←11]
-
Wadding, Annales Minorum ad ann. 1329. n. XI. Odoricus Raynald. Annal. hoc anno n. 95.
Magnifico viro Trapezundarum Imperatori gratiam in Praesenti, quae perducat ad gloriam in futura.
Sicut votis zeleraur ardentibus ut cunctis mortalibus, quos Dei filius Jesus Christus suo sanguine pretioso redemit, coelestis gratiae radius illucescat et salus votiva proveniat animarum, ut hostis antiqui semper quaerentis ut noceat elusa nequitia, supernae beatitudinis gloria, quam non sufficit capere intellectus humanus, quamque Salvator noster, a quo universorum charismatum dona manant, se diligentibus repromittit, in suavitatis foecundae dulcedine perfruatur; hoc tamen profundius perpeti cura revolvimus, hoc sitimus ardentius, hoc in solidae caritatis ardore crebris orationibus postulamus, ut inter omnes, quos regeneravit unda baptismatis, cesset scissurae divisio, cessent errorum nebulae, fidei charitas jubilet et mentales oculos in Christo eredentium temerame fidei perfidia non obducat, unaque sancta catholica et universalis ecclesia in unitate verae fidei, sub uno pastore et unius ovilis intemerata et solida unione, ad conquirendam ejusdem beatitudinis gloriam gratis successibus foecundetur. Ideoque excellentiam tuam monemus, rogamus et hortamur attente in Domino Jesu Christo per aspersionem sui pretiosi sanguinis obsecrantes, quantenus diligenter attendens, quod tibi crescet ad meritum, accedet ad gloriam et ad famam, si datum tibi desuper fuerit, ut tu et populus tuae ditioni commissus directionis tuae studio ad unitatem ejusdem catholicae et universalis ecclesiae revertamini, extra quam non est gratia neque salus, te et praedictum populum habilitare et reducere studeas ad ejusdem catholicae et sacrosanctae Romanae ecclesiae perpetuam et inviolabilem unionem, ac dilectos filios fratres Praedicatorum et Minorum ordinum ad partes ipsas venientes, per illas transitum faciendo caritative recipias et benigne pertractes et maxime venerabilem Fratrem nostrum Bernardum de Gardiola, Episcopum Diagorganensem, quem ad laudem Dei et gloriam et ad pascendum gregem Dominicum in partibus illis praedicationis verbo partier et exemplo Ecclesiae Diagorganensi praefecimus in Pastorem, quemque ad partes ipsas providimus destinandum pro divina et Apostolicae sedis reverentia habeas commendatum , ut in retributione justorum ab aeterno retributore, qui nullum bonum sine retributione relinquit, mercedem condignam et aeternae beatitudinis praemia consequaris.
Datum Avenione Kalendis Decembris anno XIV. (1329.)
Μετάφραση: Στον μεγαλοπρεπή άνδρα, τον Αυτοκράτορα της Τραπεζούντας, προσφέρω χάρη στο παρόν, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε δόξα στο μέλλον.
Επιθυμούμε ένθερμα να λάμψει η ακτίνα της ουράνιας χάρης πάνω σε όλους τους θνητούς, τους οποίους ο Υιός του Θεού Ιησούς Χριστός λύτρωσε με το πολύτιμο αίμα Του, και να έρθει η σωτηρία των ψυχών, ώστε ο αρχαίος εχθρός, που πάντοτε επιδιώκει να βλάψει, να απολαύσει την καρποφόρα γλυκύτητα της δόξας της ουράνιας ευδαιμονίας, την οποία η ανθρώπινη διάνοια δεν είναι σε θέση να κατανοήσει, και την οποία ο Σωτήρας μας, από τον οποίο πηγάζουν τα δώρα όλων των χαρισμάτων, υπόσχεται σε όσους Τον αγαπούν. Όμως μας ενδιαφέρει να το υπομείνουμε αυτό πιο βαθιά, διψάμε γι' αυτό πιο ένθερμα, το ζητάμε αυτό με ζήλο και σταθερή αγάπη με συχνές προσευχές, ώστε ανάμεσα σε όλους εκείνους που το κύμα του βαπτίσματος έχει αναγεννήσει, να σταματήσει η διαίρεση του σχίσματος, να σταματήσουν οι ομίχλες των σφαλμάτων, να αγαλλιάσει η αγάπη της πίστης και τα νοητικά μάτια εκείνων που κληρονομούν τον Χριστό να μην θολωθούν από την απερίσκεπτη δολιότητα της πίστης, και η μία αγία, καθολική και παγκόσμια Εκκλησία στην ενότητα της αληθινής πίστης, υπό έναν ποιμένα και μία ποίμνη, σε αμόλυντη και σταθερή ένωση, να καρποφορήσει με επιτυχίες προκειμένου να αναζητήσει τη δόξα της ίδιας ευδαιμονίας. Γι' αυτό σας νουθετούμε, σας παρακαλούμε και σας προτρέπουμε εξοχότατε θερμά, σας παρακαλούμε μέσω του Κυρίου Ιησού Χριστού που έχυσε το πολύτιμο αίμα του, ώστε προσέχοντας επιμελώς ότι αυτό θα αυξήσει την αξία σας, θα προσθέσει στη δόξα και τη φήμη σας, αν σας έχει δοθεί άνωθεν, εσείς και ο λαός που έχει εμπιστευτεί στη δικαιοδοσία σας, δια του ζήλου της καθοδήγησής σας, να επιστρέψετε στην ενότητα της ίδιας Καθολικής και Παγκόσμιας Εκκλησίας, έξω από την οποία δεν υπάρχει χάρη ή σωτηρία, να αγωνίζεστε να επιστρέψετε και να επαναφέρετε τον εαυτό σας και τον προαναφερθέντα λαό στην αέναη και αδιάβλητη ένωση της ίδιας Καθολικής και Αγίας Ρωμαϊκής Εκκλησίας, και να δεχτείτε τους αγαπημένους γιους και αδελφούς των Ταγμάτων των Ιεροκηρύκων και των Μινοριτών που έρχονται σε αυτά τα μέρη, περνώντας από αυτά, φιλανθρωπικά και ευγενικά να δεχτείτε και να φερθείτε στον σεβάσμιο αδελφό μας Βερνάρδο της Γκουαρντιόλα, επίσκοπο του Ντιαγκόργκαν [νοτιοδυτικά της Ταμπρίζ], τον οποίο έχουμε διορίσει ως ποιμένα για τον έπαινο και τη δόξα του Θεού και για τη διατροφή του ποιμνίου του Κυρίου σε αυτά τα μέρη με τον λόγο του κηρύγματος και το παράδειγμα της Εκκλησίας του Ντιαγκόργκαν, η οποία έχουμε προβλέψει να του ανατεθεί σε εκείνα τα μέρη. Για χάρη της θείας ευλάβειας και της Αποστολικής Έδρας, έχετε επαινεθεί, ώστε στην ανταπόδοση των δικαίων από τον αιώνιο μισθαποδότη, που δεν αφήνει κανένα καλό χωρίς ανταπόδοση, να λάβετε άξια ανταμοιβή και τις αμοιβές της αιώνιας μακαριότητας.
Γράφτηκε στην Αβινιόν στις καλένδες Δεκεμβρίου του 14ου έτους [της παπικής μας θητείας] (1329).
